به گزارش خبرگزاری حوزه علمیه خراسان، همزمان با شروع سال تحصیلی جدید، حجتالاسلام والمسلمین حاج شیخ محسن قرائتی، رئیس ستاد اقامه نماز کشور، در نامهای با عنوان «همه با هم برای اقامه نماز در مدارس برخیزیم»، مجموعهای از راهکارها و توصیههای ۳۴ بندی را با محوریت تقویت، توسعه و نهادینهسازی فرهنگ اقامه نماز در مدارس ارائه کرد.
رئیس ستاد اقامه نماز کشور با اشاره به آغاز سال تحصیلی جدید و اهمیت نقش مدارس در تربیت دینی و معنوی نسل نو، بر ضرورت همکاری و تعامل خانه، مدرسه و مسجد در مسیر ترویج فرهنگ نماز تأکید کرد.
متن کامل نامه استاد قرائتی به شرح ذیل است:
باسمه تعالی
الذین إن مکناهم فی الارض اقاموا الصلاه
همه با هم برای اقامه نماز در مدارس برخیزیم
اول مهر، مطلع دانایی و کسب توانایی و سرآغاز بهار تعلیم و تربیت و مطلع شکوفایی و پرورش استعدادها، بر اهل فرهنگ و اندیشه اسلامی و معلمان و مدیران مدارس و مربیان امور تربیتی و پدران و مادران و دانشآموزان مبارک باد.
در سال تحصیلی جدید، توجه به نکات ذیل برای مدیران مدارس و مربیان امور تربیتی و فضلای طرح امین و معلمان و مروجان معارف نماز و خادمان ساحت این فریضه الهی ضرورت دارد:
۱ _ فلسفه و اسرار و اذکار و آداب و احکام نماز، هم با روشهای سنتی و هم به کمک فناوریهای نوین و راهبردی، به آیندهسازان آموزش داده شود.
۲ _ خانه و مدرسه و مسجد بهعنوان ارکان تعلیم و تربیت دینی، با هم در پرورش عبادی فرزندان تعامل کنند، همکاری این سه نهاد تربیتی، اسباب رشد بینش توحیدی نسل نو را به ارمغان میآورد.
۳ _ هم در مسجد و هم در مدرسه به پرسشهای کودکان و نوجوانان با منطق روشن و رسا پاسخ داده شود. تقویت حس پرسشگری در آیندهسازان و رفع شبهات و تحکیم عقاید آنان از لوازم تعلیم و تربیت اسلامی است.
۴ _ سازماندهی امور اقامه نماز در مدارس به دانشآموزان و پدران و مادران آنان واگذار گردد. بین خانوادهها و فرزندان آنان نوعی رقابت سازنده برای میزبانی از نمازگزاران در مدارس ایجاد شود.
۵ _ انجمن اولیا و مربیان مدارس، معارف نماز را در برنامه آموزش خانواده بگنجاند. استادان آموزش خانواده، راههای دعوت به نماز را به پدران و مادران تعلیم دهند.
۶ _ امام جماعت مدرسه، اصول روانشناسی کودک و نوجوان و ظرائف تربیتی را در مواجهه با دانشآموزان رعایت کند و ارتباط صمیمانه و مبتنی بر اعتماد با آنان برقرار کند.
۷ _ کتابخانه مدارس به کتب و نرمافزارهای نماز مجهز شود. گاهی مسابقات کتابخوانی بین دانشآموزان با موضوع نماز برگزار شود و از برندگان در جمع قدردانی شود.
۸ _ مدیران مدارس و معلمان و والدین دانشآموزان در نماز جماعت مدارس در کنار فرزندان شرکت کنند. دانشآموزان در روند همانندسازی از رفتار معلمان محبوب الهام میگیرند.
۹ _ رؤسای دانشگاه فرهنگیان و مدیران مدارس و مربیان امور تربیتی از چهرههای خلاق و نمازی مدارس و پردیسهای دانشگاه فرهنگیان به نحو مطلوب تجلیل کنند. اگر در استان اردوی نمازگزاران نوجوان و جوان برگزار میشود، اسباب شرکت دانشآموزان و دانشجومعلمان نمازی را فراهم کنند.
۱۰ _ امور آموزشی و انگیزشی برای ترویج نماز بهصورت توأمان مورد توجه قرار گیرد. در ایامالله، مسابقات فرهنگی و هنری و ادبی و آموزشی با موضوع نماز در مدارس برگزار شود. خاطرات و آثار و سرودههای نمازی دانشآموزان در روزنامه دیواری و تارنمای مدارس منتشر شود.
۱۱ _ عالمان و فضلای حوزه علمیه هر شهر برای اقامه نماز جماعت و دیدار با دانشآموزان رهسپار مدارس شوند و پس از اقامه نماز جماعت با دانشآموزان پدرانه گفتوگو کنند و درباره تحولات کشور و مسائل اجتماعی به روشنگری بپردازند.
۱۲ _ در اردوهای فرهنگی و ورزشی بهگونهای برنامهریزی شود که مراسم منتهی به اقامه نماز جماعت در اردوگاه یا ورزشگاه شود و دانشآموزان در عمل به حق تقدم نماز بر سایر امور آشنایی پیدا کنند.
۱۳ _ امامان جماعت مدارس و مساجد با هماهنگی اولیا و مربیان و مدیران، از دانشآموزان نخبه در محیط مسجد و با حضور نمازگزاران قدردانی کنند و زمینه اعتمادبهنفس و ارتقای منزلت و پذیرفتگی اجتماعی آیندهسازان را فراهم آورند.
۱۴ _ معلمان و والدین و امامان جماعت و مربیان امور تربیتی با دانشآموزان کاهل نماز بهطور خصوصی و با مدارا و زبان خوش گفتوگو کنند و گرههای ذهنی آنان را بگشایند و با صبر و مداومت راه را نشان دهند. یکی از راههای دعوت نسل نو به اقامه نماز، برشمردن نعمتهای الهی و مواهب خدادادی و بیدار کردن فطرت و خرد آنان است.
۱۵ _ با رعایت موازین ایمنی، گاهی نماز جماعت مدارس با شرکت اولیا و مربیان و دانشآموزان در مساجد همجوار و به میزبانی امام جماعت و اهالی مسجد برگزار شود. در این حالت، امام جماعت و بزرگان مسجد با تشریفات ساده و سازندهای از دانشآموزان استقبال کنند.
۱۶ _ با روشنگری انجمن اولیا و مربیان و کمک فکری امامان جماعت، پدران و مادران فرزندان خود را برای اقامه نماز جماعت در مسجد همراهی کنند و با استفاده از مشوقها، انگیزه اقامه نماز و مسجد رفتن را در آنان تقویت کنند.
۱۷ _ اگر در مدرسه امام جماعت حضور پیدا نکرد، نماز جماعت به امامت یکی از معلمان و یا والدین و یا دانشآموزان واجد شرایط اقامه شود. در هر حال، نماز جماعت در مدارس باید کوتاه و پرجاذبه برگزار شود.
۱۸ _ در مساجد با رهبری و هدایت امام جماعت، هیئت امنا و معمران و بزرگان با خوشرویی و مهربانی از حضور کودکان و نوجوانان استقبال کنند و مقدم آنان را گرامی دارند. تحسین و ترغیب مشفقانه آنان نقش چشمگیری در جذب فرزندان به مسجد و انس با خانه خدا دارد.
۱۹ _ مدیران مدارس و مربیان امور تربیتی، دانشآموزان مؤذن را تشویق کنند و فضای تعلیم و تربیت را به بانگ مسلمانی مزین و معطر سازند. گاهی اوقات بزرگان مدرسه با صدای رسا و در جمع دانشآموزان اذان بگویند و نسل نو را به اذان گفتن تشویق کنند.
۲۰ _ محیط نمازخانه در مدارس از حیث ظاهری و معنوی آراسته و زیبا و تمیز مهیا شود. از تمکن فرهنگی و هنری دانشآموزان و معلمان و پدران و مادران و هنرمندان شهرها برای آراستگی و زیباسازی نمازخانهها استفاده شود.
۲۱ _ با برنامهریزی و با همت امامان جماعت و اولیا و مربیان، آداب و اذکار نماز در مدرسه و مسجد و خانه به کودکان و نوجوانان آموزش داده شود. برخی از دانشآموزان باسوادتر میتوانند در آموزش اذکار نماز کمک کنند. ستاد اقامه نماز از طریق اپلیکیشن نماز من میتواند بهطور همزمان قرائت نماز دانشآموزان مدارس را تصحیح کند. مدیران مدارس شرایط دسترسی دانشآموزان به این سامانه را فراهم کنند.
۲۲ _ امامان جماعت مساجد با کمک هنرمندان و مربیان ورزیده و متدین، در کنار مراسم عبادی، با ابتکار و خلاقیت برنامههای فرهنگی و هنری و آموزشی و ورزشی هم برای نسل نو طراحی و اجرا کنند. نقش مساجد جوانگرا و پرجاذبه در سالمسازی محیط اجتماعی و پرورش دینی و رشد اخلاقی و تسهیل جامعهپذیری فرزندان ما بسیار مهم است.
۲۳ _ جشن تکلیف دانشآموزان در مدارس با شرکت اولیا و مربیان و مقامات محلی، باشکوه و خاطرهانگیز برگزار شود. اخبار و اطلاعات این رویداد فرهنگی در فضای مجازی منتشر شود.
۲۴ _ رسانه ملی و مراکز صداوسیما در استانها و مراکز اطلاعرسانی و شبکههای اجتماعی، گزارش مصور مراسم اقامه نماز جماعت در مدارس را منتشر کنند. مصاحبه با دانشآموزان و معلمان محبوب در صف نماز جماعت و تبیین نقش نماز در تأمین سعادت فردی و اجتماعی توسط آنان، آثار ارزشمندی در بر دارد.
۲۵ _ مدارس با رعایت موازین ایمنی و با رضایت والدین، زمینه شرکت دانشآموزان در مراسم نماز جمعه را فراهم آورند و امامان جمعه در خطبهها حضور کودکان و نوجوانان را با ذکر عبارات شوقانگیز گرامی دارند و ضمن تعامل با مدیران مدارس، از دانشآموزان نمازگزار در نماز جمعه تجلیل کنند.
۲۶ _ وزرا و استانداران و فرمانداران و شهرداران و علمای حوزههای علمیه و چهرههای سرشناس و مقامات ملی و محلی در ایامالله و سایر اوقات وارد مدارس شوند و در صف نماز جماعت در کنار دانشآموزان و فرزندان خود بایستند و با کودکان و نوجوانان ارتباط عاطفی برقرار کنند. از قائد شهید شنیدهام که فرمودهاند یکی از شیرینترین نمازهایی که اقامه کردهاند، همان نماز جماعت در جمع نسل نو بوده است.
۲۷ _ حتیالمقدور زمان اقامه نماز جماعت در مدارس کوتاه تنظیم شود و از سخنرانی طولانی و خستهکننده، بهخصوص بین دو نماز، اجتناب گردد.
۲۸ _ شهرداران و شوراهای اسلامی شهر و روستاها و مدیران عامل شرکتهای صنعتی و تجاری از محل بودجههای فرهنگی و منابع مسئولیت اجتماعی و مدیران ارشد شهرها و خیرین، هوای نمازخانه و وضوخانه مدارس مناطق مهاجرپذیر و فقیرنشین و روستاها را داشته باشند و آنها را تجهیز و نوسازی کنند. این اقدام، حرکتی در جهت تحقق عدالت آموزشی و گسترش فرهنگ نماز است.
۲۹ _ مدیران کل و رؤسای آموزش و پرورش، ساعت آغاز به کار مدارس را بهگونهای تنظیم کنند که دانشآموزان فرصت شرکت در نماز جماعت را به دست آورند. شورای آموزش و پرورش استانها با تصویب آییننامهای دست مدیران مدارس را باز بگذارند.
۳۰ _ منشور اقامه نماز جماعت در مدارس کشور که با امضای رئیس ستاد اقامه نماز و جناب آقای دکتر کاظمی، وزیر محترم آموزش و پرورش، صادر شده است و بخشنامه سیزدهبندی اخیر وزیر محترم، مبنای کار مدیران و مربیان امور تربیتی است. برای تحقق مفاد این اسناد اهتمام شود. هر دو متن در اتاق فکر و هیئت اندیشهورز مدارس قرائت شود و متناسب با آنها برنامهریزی شود.
۳۱ _ در سال گذشته، امام شهید انقلاب اسلامی، آیتالله العظمی سیدعلی خامنهای، رضواناللهعلیه، در آخرین پیام خود به سیودومین اجلاس سراسری اقامه نماز توصیه فرمودند برای آموزش معارف نماز از ابزارهای جدید اطلاعرسانی و فناوریهای نوین استفاده شود. عمل به این رهنمود وظیفه همه ماست و مدارس خلاق و نوآور میتوانند با تولید محتوا و ابداع روشهای نو، پیشتاز شوند.
۳۲ _ در سطح ملی، کارگروه مشترک ستاد اقامه نماز و وزارت آموزش و پرورش بهطور منظم برای ترویج فرهنگ و معارف نماز در مدارس برنامهریزی میکند. این کارگروه باید در مراکز استانها و شهرستانها تشکیل شود و مسائل نماز دانشآموزان را بررسی کند و موانع را بردارد.
۳۳ _ وزارت آموزش و پرورش و امور تربیتی در سال تحصیلی جدید با شعار «همه با هم برای اقامه نماز برخیزیم»، زنگ مدارس را مینوازند و بهار تعلیم و تربیت را با نسیم روحبخش نماز آغاز میکنند. همکاران در ستاد اقامه نماز در سراسر کشور موظفاند به مدارس در این امر مقدس کمک کنند و راه اقامه نماز را هموار سازند.
۳۴ _ بإذنالله سیوسومین اجلاس سراسری نماز با موضوع «نماز در اندیشه و عمل امام شهید» برگزار میشود.
عالمان و معلمان به تناسب، با استفاده از محتوای سیودو پیام رهبر شهید، مروج فرهنگ نماز باشند.
محسن قرائتی
