حجتالاسلام محمدرضا امیری، از طلاب رزمنده دوران دفاع مقدس و تهیهکننده گروه معارف اسلامی صداوسیمای خراسان رضوی، در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری حوزه علمیه خراسان، به مرور خاطرات خود از سالهای طلبگی و حضور در جبهه پرداخت و از تجربههایی سخن گفت که به گفته وی، مسیر زندگی علمی، حوزوی و رسانهای او را در سالهای بعد تحت تأثیر قرار داده است.
وی با معرفی خود اظهار کرد: سال ۱۳۴۹ در روستای رودبار از توابع آزادشهر استان گلستان متولد شدم. سال ۱۳۶۰ وارد حوزه علمیه شاهرود شدم و دو سال بعد، در سال ۱۳۶۲ برای ادامه تحصیل به حوزه علمیه مشهد آمدم؛ دورانی که همزمان با اعزام رزمندگان به جبهههای دفاع مقدس بود.
حجتالاسلام امیری، فرمان امام خمینی(ره) برای حضور در جبههها، فضای انقلابی جامعه و ضرورت دفاع از ایران اسلامی را از مهمترین انگیزههای خود برای اعزام عنوان کرد.
شناسنامهای که برای رسیدن به جبهه تغییر کرد
وی با مرور خاطره نخستین اعزام خود گفت: ماجرای اولین اعزام من به جبهه خودش داستانی دارد. برای اعزام باید سن بیشتری میداشتیم، دوره آموزش نظامی را گذرانده یا سابقه حضور در جبهه میداشتیم؛ در حالی که من هیچکدام از این شرایط را نداشتم.
این طلبه رزمنده ادامه داد: برای اینکه بتوانم اعزام شوم، در فتوکپی شناسنامه، سال تولدم را از ۱۳۴۹ به ۱۳۴۶ تغییر دادم و از روی نسخه اصلاحشده دوباره کپی گرفتم. از طرف دیگر، چون آموزش نظامی هم ندیده بودم، گفتم که آموزش دیدهام. چون طلبه بودم، مسئول ثبتنام به حرفم اعتماد کرد و بالاخره نامم برای اعزام ثبت شد.
وی افزود: سرانجام به کردستان و شهر دیواندره، پایگاه ثارالله اعزام شدیم. شور و شوق خاصی داشتیم، اما همان شب نخست ما را برای کمین بردند. با توجه به سن کم و اینکه آموزشهای لازم را ندیده بودم، ترس و اضطراب آن شب طبیعی بود.
آنچه درباره معنویت جبهه شنیده بودیم، از نزدیک دیدیم
حجتالاسلام امیری با اشاره به تفاوت فضای مناطق مختلف جبهه بیان کرد: آنچه پیش از اعزام درباره فضای معنوی جبههها شنیده بودیم، در محیط شهری کردستان کمتر احساس میشد، اما بعدها که به جبهههای جنوب و همچنین تیپ ویژه شهدا در کردستان رفتیم، آن فضای معنوی را بهوضوح مشاهده کردیم.
وی رضایت امام خمینی(ره) از رزمندگان و تعابیر ایشان درباره نیروهای حاضر در جبهه را یکی از عوامل مهم تقویت انگیزه رزمندگان دانست و افزود: در کنار رزمندگی، فعالیتهای فرهنگی نیز داشتیم؛ از قرائت تعقیبات نماز گرفته تا خواندن دعاهایی مانند دعای کمیل و دیگر برنامههای معنوی.
این رزمنده دوران دفاع مقدس یکی از دشوارترین مقاطع حضور خود در جبهه را روزهای آمادهباش برای ادامه عملیات والفجر ۹ عنوان کرد و گفت: برای ادامه عملیات، ما را با هواپیما به منطقه اعزام کردند، اما حدود یک ماه در حالت آمادهباش پشت خط ماندیم. این انتظار طولانی برای بچهها بسیار سخت و خستهکننده شده بود.
وی افزود: یکی از ماندگارترین خاطرات همان روزها، آمدن شهید محمود کاوه به جمع ما بود. سخنرانی حماسی او چنان روح تازهای در رزمندگان دمید که فضای خستگی کاملاً تغییر کرد و بچهها یکصدا فریاد زدند: «فرمانده آزاده، آمادهایم، آماده»
طلبهای که خود را روی نارنجک انداخت
حجتالاسلام امیری در ادامه از یکی از تلخترین و در عین حال ماندگارترین صحنههای دوران حضور خود در جبهه یاد کرد و گفت: طلبه شهیدی به نام تقیپور همراه ما بود. در جریان یک گشت آموزشی، هنگام حرکت، ضامن نارنجک او آزاد شد و نارنجک روی زمین افتاد. او برای اینکه دیگران آسیب نبینند، خود را روی نارنجک انداخت و به شهادت رسید.
وی این حادثه را نمونهای از روحیه ایثار حاکم بر جمع رزمندگان دانست؛ روحیهای که در آن، حفظ جان همرزمان گاه به قیمت گذشتن از جان خود تمام میشد.
حجتالاسلام امیری که در دوران دفاع مقدس به درجه جانبازی نائل نشده است، تأکید کرد: حضور در کنار چنین افرادی، خود مدرسهای برای آموختن فداکاری، مسئولیتپذیری و ازخودگذشتگی بود.
این طلبه رزمنده با اشاره به شرایط خانوادگی خود در یکی از دورههای حضور در جبهه اظهار کرد: فرزند اولم تازه به دنیا آمده بود و طبیعتاً دوری از خانواده و بهخصوص فرزند قنداقی سخت بود؛ اما روحیه جهادی و فضای حاکم بر جبهه باعث میشد کمتر ذهنمان درگیر این دوری شود.
وی یکی از عوامل تقویت روحیه خود را مشاهده حضور خانوادگی برخی رزمندگان دانست و افزود: گاهی پدری را میدیدیم که همراه دو فرزندش در جبهه حضور داشت. مشاهده چنین صحنههایی برای دیگر رزمندگان بسیار دلگرمکننده بود.
حجتالاسلام امیری درباره خلوتهای شبانه جبهه نیز گفت: در پست نگهبانی، بهویژه شبهای مهتابی، بیشتر به امدادهای غیبی در جبهه، امام زمان(عج)، پدر و مادرم و مسئله شهادت فکر میکردم.
فرماندهای که سخنش را با دعای افتتاح آغاز میکرد
وی در میان فرماندهان و همرزمان شهید خود، از شهید اللهیار جابری، فرمانده گردان امام علی(علیهالسلام) تیپ ویژه شهدا یاد کرد و گفت: یکی از افرادی که تأثیر زیادی بر من داشت، شهید اللهیار جابری بود. هر زمان میخواست با نیروهای گردان صحبت کند، سخنانش را با فرازی از دعای افتتاح آغاز میکرد.
حجتالاسلام امیری افزود: بهترین خاطرهای که از ایشان در ذهن من مانده، همین توجه و توسل ویژه او به امام زمان(عجلاللهتعالیفرجهالشریف) است. این روحیه برای من بسیار اثرگذار بود.
این رزمنده دوران دفاع مقدس درباره مسیر زندگی خود پس از جنگ گفت: پس از جنگ، در کنار ادامه تحصیل در حوزه، به تحصیلات جدید نیز اهتمام داشتم. دوره راهنمایی را بهصورت شبانه گذراندم و دبیرستان را در دبیرستان ایثارگران ثامنالائمه(علیهالسلام) مشهد به پایان رساندم.
وی ادامه داد: پس از آن، تحصیلات دانشگاهی را در دانشگاه فردوسی مشهد دنبال کردم و تا مقطع کارشناسی ارشد رشته الهیات، گرایش تاریخ و تمدن ملل اسلامی ادامه دادم.
حجتالاسلام امیری با اشاره به ورود خود به عرصه رسانه افزود: از سال ۱۳۷۹ جذب صداوسیمای خراسان رضوی شدم و تاکنون بهعنوان تهیهکننده در گروه معارف اسلامی، به تولید برنامههای معارفی مشغول هستم.
وی همچنین همراهی با زائران بهعنوان روحانی کاروانهای عتبات عالیات، عمره و حج را از دیگر توفیقات سالهای پس از جنگ خود برشمرد.
این تهیهکننده رسانه ملی با اشاره به بخشی از فعالیتهای مستندسازی خود اظهار کرد: در سالهای گذشته مستندهایی با هدف معرفی برخی بزرگان خراسان تهیه کردم؛ از جمله درباره آیات و علمایی همچون آیتالله شیخ هاشم قزوینی، آیتالله سید عزالدین زنجانی، آیتالله میرزا علی فلسفی، آیتالله میرزا حسنعلی مروارید و حجتالاسلام فاکر.
وی افزود که در کنار این آثار، تعدادی مستند نیز درباره شهدای روحانی خراسان تهیه کرده است؛ فعالیتی که میتوان آن را امتداد تجربه شخصی او از دوران دفاع مقدس در عرصه روایت و رسانه دانست.
حجتالاسلام امیری با بیان اینکه یکی از مهمترین آموختههایش از دوران دفاع مقدس، اهمیت تشخیص اولویتها بوده است، گفت: درسی که از آن دوران گرفتم این است که حفظ کیان اسلامی اولویت اصلی است و مسائل دیگر، هر اندازه مهم باشند، در اولویتهای بعدی قرار میگیرند.
وی همچنین با مقایسه فضای نسل جوان دوران دفاع مقدس و نسل امروز، از آنچه فاصله در برخی آرمانها و مؤلفههای معنوی میداند ابراز نگرانی کرد و افزود: جوانان ما در دوران دفاع مقدس در کنار رزمندگی و حضور در میدان، معنویت را نیز حفظ کردند و بسیاری از آنان در عرصههای علمی نیز به مدارج بالا رسیدند.
این طلبه رزمنده در پاسخ به این پرسش که اگر بار دیگر به آن دوران بازگردد، آیا همان مسیر را انتخاب خواهد کرد، تصریح کرد: صددرصد؛ صفا، سادگی و بیغلوغش بودن رزمندگان همچنان مرا به بازخوانی آن دوران سوق میدهد.
حجتالاسلام امیری با تأکید بر ضرورت شناخت ویژگیهای نسل جدید، خطاب به طلاب جوان گفت: نسل امروز، نسلی پرتحرک و متفاوت است و منبر یکطرفه دیگر کارایی گذشته را ندارد.
وی افزود: امروز لازم است طلاب جوان با شناخت شرایط نسل جدید و مسلح شدن به ابزارهای نوین تبلیغی، راههای تازهای برای ارتباط با نوجوانان و جوانان پیدا کنند و بتوانند معارف دینی را با زبان و قالب متناسب با مخاطب امروز ارائه دهند.
